Khi đặt mua khăn lau phòng sạch, câu hỏi phổ biến nhất của bộ phận mua hàng và tổ kỹ thuật là: “1009, 2009, 4009, 8009 khác nhau chỗ nào, dùng loại nào cho công đoạn của mình?”. Các mã này nhìn giống nhau – cùng màu trắng, cùng khổ 9″ x 9″ – nhưng chất liệu sợi, độ dày, khả năng thấm hút và chống tĩnh điện khác nhau khá rõ. Chọn sai, nhà máy hoặc tốn tiền cho khăn quá cao cấp ở công đoạn đơn giản, hoặc dùng khăn rẻ ở khu vực nhạy làm phát sinh xơ, vết xước. Bài viết này so sánh khăn lau phòng sạch theo từng mã, kèm bảng chọn nhanh theo công đoạn.
Khăn lau phòng sạch khác khăn lau thường ở điểm nào?
Khăn lau phòng sạch (cleanroom wiper) được dệt từ sợi tổng hợp liên tục như polyester hoặc microfiber polyester/nylon, giặt và đóng gói trong môi trường kiểm soát bụi. So với khăn cotton hay giẻ lau thông thường, khăn phòng sạch có ba khác biệt chính:
- Ít phát sinh bụi và xơ: sợi liên tục không đứt đoạn như sợi bông; mép khăn được cắt laser hoặc hàn kín nên không bung sợi.
- Độ sạch ion và hạt thấp: khăn được giặt sạch trước khi đóng gói, hạn chế để lại cặn trên bề mặt linh kiện, ống kính, màn hình.
- Tương thích dung môi: dùng được với IPA, cồn, nước khử ion mà không bị bở hay ra màu.
Trong nhóm khăn phòng sạch, các mã số thường gặp tại thị trường Việt Nam là 1009, 2009, 3008, 4009, 8006, 8009. Mỗi mã đại diện cho một kiểu sợi và kiểu dệt khác nhau.
Bảng so sánh khăn lau phòng sạch 1009, 2009, 4009, 8009
| Tiêu chí | 1009SLE | 2009 | 4009 | 8009 |
|---|---|---|---|---|
| Chất liệu | 100% polyester sợi liên tục, dệt kim kép | Polyester dệt kim, có tính chống tĩnh điện | Microfiber siêu mảnh | Microfiber 70% polyester + 30% nylon |
| Kích thước | 9″ x 9″ | 9″ x 9″ | 9″ x 9″ | 9″ x 9″ (có 4″ x 4″, 6″ x 6″) |
| Định lượng | 110–120 g/m² | Trung bình | 180–200 g/m² (dày) | Dày, mềm |
| Mép khăn | Cắt laser | Hạn chế xơ | Cắt laser | Cắt laser |
| Chống tĩnh điện | Không chuyên | Có | Có, điện trở bề mặt 106–109 Ω | Không chuyên |
| Thấm hút | Tốt | Tốt, thấm nhanh | Rất tốt | Rất tốt, giữ dầu và vân tay |
| Cấp phòng sạch gợi ý | Class 100–1000 | Class 1000 trở lên | Class 100–1000, khu EPA | Class 100–1000 |
| Đóng gói | 150 tờ/túi | 100 tờ/túi | 100 tờ/gói | 100 tờ/túi |
| Phù hợp nhất | Lau đa năng hằng ngày, chi phí hợp lý | Lau linh kiện, bề mặt nhạy tĩnh điện | Lau linh kiện điện tử, màn hình trong khu ESD | Lau quang học, màn hình, bề mặt bóng có dầu |
Thông số định lượng, cấp phòng sạch mang tính tham khảo theo lô hàng hiện có. Khi cần thông số chính xác cho hồ sơ đánh giá nhà cung cấp, Kanocom gửi kèm theo báo giá.
Đặc điểm từng mã khăn
Khăn lau 1009 (1009SLE, 1009LE): lựa chọn đa năng phổ biến nhất
Khăn lau phòng sạch 1009SLE dệt kim kép từ 100% sợi polyester liên tục, mép cắt và hàn kín bằng laser nên lau mạnh vẫn không bung sợi. Định lượng 110–120 g/m² cho độ dày vừa phải, thấm IPA tốt mà không quá nặng tay. Đây là mã được dùng nhiều nhất cho lau bàn thao tác, khay, đồ gá, vỏ máy và bề mặt sản phẩm trong phòng sạch Class 100–1000. Phiên bản 1009LE có nhiều định lượng (95–140 g/m²) và có thể cắt theo kích thước yêu cầu. Đóng 150 tờ/túi nên chi phí trên mỗi tờ thấp.
Khăn lau 2009: polyester dệt kim chống tĩnh điện
Khăn lau phòng sạch 2009 dùng sợi polyester dệt kim có tính chống tĩnh điện, mềm và co giãn tốt, ít phát sinh bụi. Khăn phù hợp khi lau bo mạch, linh kiện hoặc bề mặt nhạy với tĩnh điện, nơi khăn polyester thường có thể tích điện khi lau khô. Với dây chuyền lắp ráp điện tử chưa cần đến cấp sạch rất cao, 2009 là lựa chọn cân bằng giữa an toàn ESD và chi phí.
Khăn lau 4009: microfiber dày, chống tĩnh điện
Khăn lau phòng sạch 4009 làm từ sợi microfiber siêu mảnh, định lượng 180–200 g/m² – dày nhất trong nhóm này. Điện trở bề mặt nằm trong dải tiêu tán 106–109 Ω, nên vừa giữ bụi, thấm hút rất tốt, vừa an toàn khi lau linh kiện trong khu bảo vệ tĩnh điện (EPA). Khăn dày cũng ít bị thấm dung môi ra tay người lau. Phù hợp cho công đoạn lau màn hình, module, linh kiện bán dẫn và vệ sinh cuối trước khi đóng gói.
Khăn lau 8009: microfiber polyester/nylon cho bề mặt bóng
Khăn lau phòng sạch 8009 là microfiber pha 70% polyester và 30% nylon. Sợi siêu mảnh đi sâu vào vi rãnh, bám giữ dầu, mồ hôi và vân tay tốt, mềm, không gây xước. Đây là lựa chọn quen thuộc cho lau ống kính, kính quang học, màn hình LCD, mặt kính điện thoại và các bề mặt bóng dễ để lại vệt. Khăn có thêm khổ 4″ x 4″ và 6″ x 6″ cho thao tác nhỏ.
Các mã khác nên biết: 3008, 8006 và giấy lau 0609
- Khăn lau 3008: 100% polyester, khổ nhỏ 4″ x 4″ và 6″ x 6″, định lượng 95/110/140 g/m² – tiện lau chi tiết, khe nhỏ, đầu hàn, ống kính.
- Khăn lau 8006: microfiber polyester khổ 6″ x 6″, khoảng 160 g/m² – bản nhỏ gọn để lau màn hình, ống kính.
- Giấy lau phòng sạch 0609: vải không dệt 55% cellulose + 45% polyester, 9″ x 9″, thấm hút cao (> 250 ml/m²), 300 tờ/túi – dùng một lần, phù hợp lau dung môi, hóa chất, thấm nước lượng lớn ở khu vực không quá khắt khe về hạt bụi.
Bảng chọn nhanh khăn lau theo công đoạn
| Công đoạn / nhu cầu | Gợi ý chính | Phương án thay thế |
|---|---|---|
| Lau bàn thao tác, khay, đồ gá hằng ngày | 1009SLE | 1009LE, giấy lau 0609 |
| Lau bo mạch, linh kiện nhạy tĩnh điện | 4009 | 2009 |
| Lau màn hình LCD, module hiển thị | 4009 hoặc 8009 | 8006 (khổ nhỏ) |
| Lau ống kính, kính quang học, camera module | 8009 | 8006, 3008 khổ 4″ x 4″ |
| Lau chi tiết nhỏ, khe hẹp, đầu hàn | 3008 | 8006 |
| Lau dầu, mỡ, dung môi lượng lớn | Giấy lau 0609 | giấy lau dầu mỡ dạng cuộn |
| Lau stencil máy in kem hàn SMT | cuộn lau stencil SMT | – |
Nguyên tắc chung: khu vực càng sạch và linh kiện càng nhạy thì chọn khăn sợi càng mảnh, mép laser, có tính chống tĩnh điện; khu vực phụ trợ hoặc lau hóa chất số lượng lớn thì ưu tiên khăn polyester phổ thông hoặc giấy lau dùng một lần để tối ưu chi phí.
5 tiêu chí khi chọn khăn lau phòng sạch
- Cấp phòng sạch: phòng Class 100 cần khăn sợi liên tục, mép laser, đóng gói trong phòng sạch; khu Class 10.000 trở lên có thể dùng khăn phổ thông hơn.
- Độ nhạy tĩnh điện của sản phẩm: linh kiện bán dẫn, bo mạch, module hiển thị nên dùng khăn có điện trở bề mặt trong dải tiêu tán như 4009 hoặc 2009. Có thể tự kiểm tra bằng máy theo hướng dẫn tại bài cách đo điện trở bề mặt.
- Loại chất bẩn: bụi khô → polyester; dầu, vân tay → microfiber; dung môi, nước lượng lớn → giấy lau không dệt.
- Kích thước thao tác: 9″ x 9″ cho bề mặt lớn, 4″ x 4″ – 6″ x 6″ cho chi tiết nhỏ, giảm lãng phí.
- Chi phí trên mỗi lần lau: không chỉ so giá túi mà tính cả số tờ/túi, số lần gấp dùng được và tỷ lệ hàng lỗi do vết lau.
Cách dùng khăn lau phòng sạch đúng để không phát sinh bụi
- Mang găng tay phòng sạch khi lấy khăn; không lấy khăn bằng tay trần.
- Gấp khăn làm 4, lau một chiều từ vùng sạch sang vùng bẩn; mỗi mặt gấp chỉ lau một lượt rồi đổi mặt.
- Thấm dung môi (IPA, cồn) vừa đủ ẩm, không nhúng ướt sũng để tránh để lại vệt và cặn.
- Không chà xát qua lại mạnh trên bề mặt quang học; với màn hình, lau nhẹ theo đường thẳng.
- Đóng kín túi khăn sau khi lấy, để nơi khô ráo, tránh bụi và ánh nắng.
- Khăn đã dùng bỏ vào thùng riêng, không tái sử dụng ở khu vực sạch hơn.
Câu hỏi thường gặp khi so sánh khăn lau phòng sạch
Khăn 1009 và 4009 khác nhau thế nào?
1009 là khăn polyester dệt kim, định lượng khoảng 110–120 g/m², dùng đa năng với chi phí hợp lý. 4009 là microfiber dày 180–200 g/m², thấm hút và giữ bụi tốt hơn, có điện trở bề mặt trong dải tiêu tán tĩnh điện, phù hợp lau linh kiện điện tử và màn hình trong khu ESD.
Khăn 8009 có chống tĩnh điện không?
8009 là microfiber polyester/nylon tập trung vào khả năng làm sạch dầu, vân tay trên bề mặt bóng; khăn không được thiết kế chuyên cho chống tĩnh điện. Nếu sản phẩm nhạy tĩnh điện, nên chọn 4009 hoặc 2009, hoặc dùng kèm quạt thổi ion tại vị trí lau.
Có nên dùng giấy lau 0609 thay khăn 1009 để tiết kiệm?
Giấy lau 0609 thấm hút rất cao và rẻ trên mỗi tờ, phù hợp lau dung môi, hóa chất lượng lớn. Tuy nhiên giấy có thành phần cellulose nên phát sinh xơ nhiều hơn khăn polyester; với khu vực Class 100–1000 hoặc bề mặt sản phẩm, vẫn nên dùng khăn 1009 trở lên.
Khăn lau phòng sạch có giặt dùng lại được không?
Khăn phòng sạch được thiết kế dùng một lần ở khu vực sạch. Giặt lại tại nhà máy không đảm bảo độ sạch hạt và ion như khi xuất xưởng, nên chỉ có thể tận dụng khăn đã dùng cho khu vực phụ trợ, không đưa ngược vào phòng sạch.
Kanocom có cắt khăn theo kích thước riêng không?
Có. Ngoài các khổ 4″ x 4″, 6″ x 6″, 9″ x 9″ sẵn có, khăn 1009LE có thể cắt theo kích thước yêu cầu. Liên hệ để được tư vấn quy cách và số lượng tối thiểu.
Mua khăn lau phòng sạch tại Kanocom
Kanocom cung cấp đầy đủ các mã khăn lau 1009, 2009, 3008, 4009, 8006, 8009 và giấy lau 0609 cho nhà máy điện tử, quang học, dược phẩm tại TP.HCM và các tỉnh. Xem toàn bộ sản phẩm tại danh mục khăn lau phòng sạch, hoặc tham khảo thêm giải pháp chống tĩnh điện ESD cho khu vực lau linh kiện. Kanocom cũng hỗ trợ đo kiểm tra ESD miễn phí tại nhà máy để xác định khu vực nào cần khăn chống tĩnh điện.
CÔNG TY KANOCOM
Địa chỉ: 30 đường số 7, KP 20, P. Hiệp Bình, TP.HCM
Hotline/Zalo: 088 882 8910 – 0934 188 226
Email: sale1kano@gmail.com
Giá: liên hệ để nhận báo giá theo số lượng và tư vấn mã khăn phù hợp.
Bài viết liên quan: